shkolakz.ru 1 2 3 4




«Астана медицина университеті» АҚ



Форма № РП-07.1.17-2009 ж.


Беру күні: 19.11.2009 ж.

Патологиялық анатомия кафедрасы


Тексеру күні:19.11.2009 ж.


Тексеріс #:


Тексеріс #:





ТӘЖІРИБЕЛІК САБАҚТАРҒА АРНАЛҒАН ӘДІСТЕМЕЛІК НҰСҚАУЛАР


Тақырыбы: Паренхиматозды, строма тамырлық дистрофиялар.


Сағат саны 2 сағат


Курс 2


Мамандығы 5В110400 «Медициналық-профилактикалық іс»


Құрастырған: Смайлова Г.Қ.


Астана, 2011ж.


Кафедра кеңесінде талқыланған және бекітілген


«____» ______________ 20 ж., № ___хаттама


Каф. меңг.________________ Манекенова К.Б.


Кафедра кеңесінде талқыланған және бекітілген


«____» ______________ 20 ж., № ___хаттама


Каф. меңг.________________ Манекенова К.Б.


Кафедра кеңесінде талқыланған және бекітілген


«____» ______________ 20 ж., № ___хаттама


Каф. меңг.________________ Манекенова К.Б.


Кафедра кеңесінде талқыланған және бекітілген


«____» ______________ 20 ж., № ___хаттама

Каф. меңг.________________ Манекенова К.Б.



Кафедра кеңесінде талқыланған және бекітілген


«____» ______________ 20 ж., № ___хаттама


Каф. меңг.________________ Манекенова К.Б.


1. Тақырыбы: Паренхиматозды, строма тамырлық дистрофиялар.


2.
Мақсаты: Паренхиматозды, строма тамырлы дистрофиялар туралы түсінікті, олардың жіктелу принципін, морфологиялық көрінісін тәжірибеде бекіту.


3. Оқыту міндеттері:

Студентті үйрету:

1.Зақымдалудың 1-ші кезеңі ретінде «дистрофияға» анықтама беру (қайтымды өзгерістер кезеңі);

2.Паренхиматозды дистрофиялардың морфологиялық белгілерін ажырата алу;

3.Паренхиматозды дистрофиялардың функционалдық және клиникалық мәнін түсіндіре алу.


4. Тақырыптың негізгі сұрақтары:


  1. "Дистрофия" түсінігінің анықтамасы, процестің негізі;

  2. Дистрофияның жіктелуі және жалпы морфологиялық механизмдері;

  3. Паренхиматозды дистрофиялардың негізі және жіктелуі;

  4. Паренхиматозды диспротеиноздар (гиалинді тамшылы, гидропиялық,

қасаңды);

  1. Паренхиматозды липидоздар: миокардтың, бауырдың, бүйректің майлы

дистрофиялары; себептері, органдардағы макро және микроскопиялық өзгерістердің сипаттамасы;

  1. Паренхиматозды көмірсулы дистрофиялар: себептері, органдардағы

макро- және микроскопиялық өзгерістердің сипаттамасы;

  1. Строма тамырлық дистрофиялардың негізі мен жіктелуі;

  2. Мукоидты ісінудің, фибриноидты өзгерістердің және гиалиноздың

морфологиясы;

  1. Амилоидты дистрофиялардың макро және микроскопиялық

сипаттамалары және амилоидоздың түрлері;
  1. Строма тамырлық дистрофиялардың макро және микроскопиялық


сипаттамалары: жалпы майлану (семіздік), жүдеу (кахексия).

  1. Строма тамырлық гликогеноздардың макро және микроскопиялық

сипаттамалры.


5. Оқу және оқыту әдістері:

1. Кіші топтарда жұмыс жасау.

2. Макропрепараттарды талқылау:

а) Жүректің майлы дистрофиясы («жолбарыс жүрегі») Сипаттау керек: органның өлшемі, консистенциясы, жүрек қуыстарының қалпы, эндокардтың қалпы. Себептерін анықтау.

б) Бауырдың майлы дистрофиясы («үйрек бүйрегі») Сипаттау керек: өлшемі, консистенциясы, бауырдың беткейдегі және кескіндегі түрі. Себептерін анықтау.


в) Жүректің ревматикалық ақауы кезіндегі митралды қақпақшалардың гиалинозы. Сипаттау керек: қақпақша жақтауларының қалыңдығы және хордалардың жағдайы, мөлдірлік дәрежесі, түсі, конситенциясы, деформациясы. Патологияық процестің себебін, нәтижесін және функционалдық маңызын анықтау.

г) Бүйрек амилоидозы (үлкен майлы бауыр) Сипаттау керек: өлшемі, бүйрек консистенциясы, оның түсі және кескіндегі түрі, қыртысты және милы қабаттарының шекарасының жағдайы. Себетері мен салдарын анықтау.

д) Жүректің майлануы. Сипаттау керек: өлшемі, оның тығыздығы мен түсі, жүректің қай бөлімінде майланудың басым екендігін анықтау. Анықтау керек: майлы дистрофияның түрін. Себептерін, функционалдық маңызы мен мүмкін болатын асқынуларын атау.

3. Микропрепараттарды қарап суретін салу:

а)Бүйрек өзекшелеріндегі эпителиилердің гидропиялық дистрофиялары (гематоксилин эозинмен боялған). Микроскоптың кіші үлкейткішінде өзекшелердің проксималды және дисталды бөлімдерін тауып, өзекшелердің қуысына назар аудару. Микроскоптың үлкен ұлғайтқышында эпителии жасушаларының өлшеміне, олардың цитоплазмалары мен вакуольдеріне назар аудару.

б) Бауырдың майлы дистрофиясы(гематоксилин эозинмен және судан ІІІ пен боялған препараттар). Гепатоциттердің цитоплазмасы мен вакуольдеріне назар аударып, бөлікше ішндегі майдың орналасқан жерін анықтау (орталық, шеткері немесе диффузды).


в) Көк буыр капсуласының гиалинозы ( Г-Э бояуы). Анықтау керек: көк бауыр капсуласының күрт қалыңдауы мен оның біркелкілігі, оның қызғылт түске боялу интенсивтілігі.

г) Бүйрек амилоидозы (конго-қызыл бояуы). Анықтау керек: сары қызыл түсті массалардың амилоидтың шөгуіне байланысты бүйрек шумақшаларының үлкеюі, сондай массалар тамыр қабырғаларында, өзекшелер мен пирамида стромаларында да анықталады.

д) Миокардтың майлануы (Г-Э бояуы). Анықтау керек: бұлшық ет шоғырларының арасында майдың жиналуы, маймен басылуы салдарынан бұлшық еттердің жіңішкеруі, және атрофиялануы.


6. Әдебиеттер:

Қазақ тілінде

Негізгі:

1. Струков А.И., Серов В.В. Патологиялық анатомия: медициналық жоғары оқу орындарының студенттеріне арналған оқулық. Орысшадан аударған доцент М.Т. Айтқүлов\\ Алматы: "Орталық Қазақстан" БПК, "Қазақстан".- 1993.-170 б.

2. Струков А.И., Серов В.В. Патологиялық анатомия: медициналық жоғары оқу орындарының студенттеріне арналған оқулық. Орысшадан аударған доцент М.Т.


Айтқүлов \\ Алматы, Карағанды:"Ғылым", "Қазақстан". - 1996.- 2-бөлім, 1-кітап, 175-274 б.

3. Струков А.И., Серов В.В. Патологиялық анатомия: медициналық жоғары оқу орындарының студенттеріне арналған оқулық. Орысшадан аударған доцент М. Айтқұлов \\ Алматы, Карағанды:"Ғылым", "Қазақстан". - 1996.- 2-бөлім, 2-кітап, 275-535 б.

4. Ахметов Ж.В. Патологиялық анатомия. \\ Алматы.- 2003, 393 б.


Қосымша:

1. Ахметқалиев С.Е., Қамбаров Ж.А. Клиникалық патоморфологияға кiрiспе: Оқу құралы.\\ -Ақтөбе: Ақтөбе медициналық академиясы.-1999. - С.5-34.

2. Iшкi аурулар // Т.З.Сейсембеков, А.Е.Тәменов, М.Т.Айтқүлов М.Т.\\Алматы.-1995.-298 б.

3. М.М.Түсiпбекова М.С.Усеева Перинатустық кезең патологиялық анатомиясының өзектi мәселелерi.\\ Медицина и экология.- N3.- 2000.- C.55 – 57.

Ағылшын тілінде:

Негізгі:

1. Rоbbins S.W., Kumar V. Basic Pathology. / 6 nd Ed, W.B. Saunders Company. - Philadelphia-London-Toronto-Sydney, 2003. – 158p.

2. Rоbbins S.W., Kumar V. Basic Pathology. / 6 nd Ed, W.B. Saunders Company. - Philadelphia-London-Toronto-Sydney, 2003. – 158p.

Орыс тілінде

Негізгі:

1. Патологическая анатомия. Курс лекций: Учебное пос. (Под ред. В.В.Серова, М.А.Пальцева.- М.: Медицина, 1998.- 640с.:ил.-( Учеб. лит. для студ. мед. вузов).

2. Пальцев М.А., Аничков Н.Н. Патологическая анатомия: Учебник. Том 1, 2. М.:Медицина,2001.

3. Абдуллахождаева М.С. Основы патологии человека. - Ташкент, 1998. – 300с.

Қосымша:

1. Пальцев М.А., Пауков В.С., Улумбеков Э.Г. Патология: Издательский дом: «ГЭОТАР-МЕД» 2002.- 959 с.

2.Руководство к практическим занятиям по патологической анатомии /В.В.Серов, Т.Н.Дрозд, В.А.Варшавский, Г.О.Тетевосянц. - М.: Медицина, 1987.– 285с.-(Учеб. лит. для студ. мед. вузов).

3. Руководство к практическим занятиям по патологической анатомии: Учеб. пос. /В.В.Серов, М.А.Пальцев, Т.Н.Ганзен.-М:Медицина, 1998.-544с.-(Учеб. лит. для студ. мед. вузов).

4. Струков А.И. Патологическая анатомия: Учебник/А.И.Струков, В.В.Серов.-4-е изд., стереотип. М.:Медицина,1995.- 688с.- (Учеб. лит. для студ. мед. вузов).

5. Общая патология человека: Руководство /Под ред. А.И. Струкова. - М.: Медицина, 1990. – Т.1, 2..

6. Саркисов Д.С. Очерки истории общей патологии. - М.: Медицина, 1998. – 115с.


7. Серов В.В., Ярыгин Н.Е., Пауков В.С. Патологическая анатомия: Атлас. - М.: Медицина, 1986. – 305с.


7.
Бақылау: тесттік тапсырмалар.


ТӘЖІРИБЕЛІК САБАҚТАРҒА АРНАЛҒАН ӘДІСТЕМЕЛІК НҰСҚАУЛАР


Тақырыбы: Тромбоз. Эмболия. Инфаркт.


Сағат саны 2 сағат


Курс 2

Мамандығы 5В110400 «Медициналық-профилактикалық іс»


Құрастырған: Смайлова Г.Қ.


Астана, 2011ж.


1. Тақырыбы: Тромбоз. Эмболия. Инфаркт.


2. Мақсаты: Тәжірибеде тромбоз, эмболия, инфаркттың даму механизмі мен морфологиялық сипаттамасын бекіту.


3. Оқыту мақсаты:

Студентті үйрету:


  • Тромбоз бен эмболияның макро және микроскопиялық белгілерін

анықтау

  • Тромбоз бен эмболияның организм үшін мәнін түсіндіру

  • Инфаркттың макро және микроскопиялық белгілерін анықтау


4. Тақырыптың негізгі сұрақтары:

  1. Тромбоздың анықтамасы

  2. Тромб түзілу себептері

  3. Тромб түрлері

  4. Тромбоз салдары

  5. Эмболияның анықтамасы

  6. Эмболияның түрлері мен оның организм үшін маңызы

7. Инфаркт- анықтамасы, себептері, түрлері, салдары


5. Оқу және оқыту әдістері:

1. Дискуссия

2. Макропрепараттарды сипаттау:

а) Қолқадағы атеросклероз кезіндегі қабырғалық аралас тромб. Анықтау керек: қолқа интимасының қалпы, жаралану орнында атеросклероздық табақшалардың және тромбтардың болуы; тромбтың түрі мен түсі, оның консистенциясы, оның себептері мен процестің нәтижесін көрсету.

б) Өкпе артериясының тромбоэмболиясы. Анықтау керек: өкпе артериясының бағаны мен оның негізгі тарамдарында тромбоэмболдың болуы, оның өлшемі, түсі, консистенциясы,науқастың өлу механизмін және өкпе тромбоэмболиясының мүмкін болатын даму көздерін көрсету.

в) Өкпенің геморрагиялық инфаркты. Атап өту керек: инфаркттың сегментарлы сипатын жіне үш бұрышты пішінін, плевра астында ораласуын, түсін, себептері мен салдарын көрсету.

3. Микропрепараттарды қарап суретін салу:

а) Кіндік артериясының қуысындағы қызыл тромб. (Г.Э бояуы). Анықтау керек: лизиске ұшырамаған эритроциттерден тұратын тромбтың құрамын, оның обтурациялаушы сипатын.

б) Организация белгілері бар тромбтар – (Г-Э бояуы). Анықтау керек: тромбтың құрамын және жаңа пайда болған капиллярлар мен дәнекер тіннің өсуі, гемосидерин пигментінің шөгуі сияқты организацияның белгілерін анықтау.


в) Бауырдың жедел абсцесі (Г.Э бояуы). Анықтау керек: қабырғасы пиогенді мембрана болып келетін қуыс түріндегі іріңді қабыну ошағының гематогенді даму жолын.

г) Бүйректің ишемиялық инфаркты (Г-Эбояуы). Анықтау керек: инфаркттың екі зонасын анықтау керек: біріншісі - ескі тіндердің: шумақша, өзекшелер мен тамырлардың контуры сақталған, қызғылт түске боялған некроз зонасы; екіншісі тамырлардың толыққандылығы мен лейкоциттердің шоғырлануы мен айқындалатын демаркациялық зона. Инфаркт айналасындағы сақталған тіндерге назар аудару.

д) Миокард инфаркті (Г-Эбояуы). Анықтау керек: ядролары жоқ кардиомиоциттердің некрозы түріндегі инфаркт зонасын анықтау, және некроздалған кардиомиоциттерді қоршай орналасқан тамырлардың толыққандылығы түріндегі демаркациялқ аймақты. Демаркациялық зонаға жақын жатқан тіршілікке қабілетті кардиомиоциттерді көрсету.

е) Өкпенің эксперименталды майлы эмболиясы. (Суданом Ш бояуы) Анықтау керек: өкпе капиллярлары мен ірі тамырларда орналасқан қызғылт сары түсті май тамшыларын.


6. Әдебиеттер:

Қазақ тілінде:

1. Струков А.И., Серов В.В. Патологиялық анатомия: медициналық жоғары оқу орындарының студенттеріне арналған оқулық. Орысшадан аударған доцент М.Т. Айтқүлов\\ Алматы: "Орталық Қазақстан" БПК, "Қазақстан".- 1993.-170 б.

2. Струков А.И., Серов В.В. Патологиялық анатомия: медициналық жоғары оқу орындарының студенттеріне арналған оқулық. Орысшадан аударған доцент М.Т. Айтқүлов \\ Алматы, Карағанды:"Ғылым", "Қазақстан". - 1996.- 2-бөлім, 1-кітап, 175-274 б.


3. Струков А.И., Серов В.В. Патологиялық анатомия: медициналық жоғары оқу орындарының студенттеріне арналған оқулық. Орысшадан аударған доцент М. Айтқұлов \\ Алматы, Карағанды:"Ғылым", "Қазақстан". - 1996.- 2-бөлім, 2-кітап, 275-535 б.

4. Ахметов Ж.В. Патологиялық анатомия. \\ Алматы.- 2003, 393 б.

Қосымша:

1. Ахметқалиев С.Е., Қамбаров Ж.А. Клиникалық патоморфологияға кiрiспе: Оқу құралы.\\ -Ақтөбе: Ақтөбе медициналық академиясы.-1999. - С.5-34.

2. Iшкi аурулар // Т.З.Сейсембеков, А.Е.Тәменов, М.Т.Айтқүлов М.Т.\\Алматы.-1995.-298 б.

3. М.М.Түсiпбекова М.С.Усеева Перинатустық кезең патологиялық анатомиясының өзектi мәселелерi.\\ Медицина и экология.- N3.- 2000.- C.55 – 57.

Ағылшын тілінде:

Негізгі:


1. Rоbbins S.W., Kumar V. Basic Pathology. / 6 nd Ed, W.B. Saunders Company. - Philadelphia-London-Toronto-Sydney, 2003. – 158p.

2. Rоbbins S.W., Kumar V. Basic Pathology. / 6 nd Ed, W.B. Saunders Company. - Philadelphia-London-Toronto-Sydney, 2003. – 158p.


Орыс тілінде

Негізгі:

1. Патологическая анатомия. Курс лекций: Учебное пос. (Под ред. В.В.Серова, М.А.Пальцева.- М.: Медицина, 1998.- 640с.:ил.-( Учеб. лит. для студ. мед. вузов).

2. Пальцев М.А., Аничков Н.Н. Патологическая анатомия: Учебник. Том 1, 2. М.:Медицина,2001.

3. Абдуллахождаева М.С. Основы патологии человека. - Ташкент, 1998. – 300с.

Қосымша:

1. Пальцев М.А., Пауков В.С., Улумбеков Э.Г. Патология: Издательский дом: «ГЭОТАР-МЕД» 2002.- 959 с.

2.Руководство к практическим занятиям по патологической анатомии /В.В.Серов, Т.Н.Дрозд, В.А.Варшавский, Г.О.Тетевосянц. - М.: Медицина, 1987.– 285с.-(Учеб. лит. для студ. мед. вузов).

3. Руководство к практическим занятиям по патологической анатомии: Учеб. пос. /В.В.Серов, М.А.Пальцев, Т.Н.Ганзен.-М:Медицина, 1998.-544с.-(Учеб. лит. для студ. мед. вузов).


4. Струков А.И. Патологическая анатомия: Учебник/А.И.Струков, В.В.Серов.-4-е изд., стереотип. М.:Медицина,1995.- 688с.- (Учеб. лит. для студ. мед. вузов).

5. Общая патология человека: Руководство /Под ред. А.И. Струкова. - М.: Медицина, 1990. – Т.1, 2..

6. Саркисов Д.С. Очерки истории общей патологии. - М.: Медицина, 1998. – 115с.

7. Серов В.В., Ярыгин Н.Е., Пауков В.С. Патологическая анатомия: Атлас. - М.: Медицина, 1986. – 305с.



следующая страница >>